Depresja – czy można chronić się przede jej powrotami?

Depresja – czy można chronić się przede jej powrotami?

W ostatnich latach w Polsce dużo mówi się o tym, że depresję należy leczyć – i słusznie. Szkoda tylko, że tak rzadko wspomina się o zagrożeniu związanym z powrotem choroby. Dlaczego właściwie depresja wraca i czy istnieje jakiś sposób, by się przed tym obronić?

Przyczyny nawrotów depresji

Niestety, lekarze wciąż nie wiedzą, dlaczego depresja ma tendencje do nawracania (należy podkreślić, że problem występuje aż u ponad 70% pacjentów). Istnieją przypuszczenia, że przyczyny mogą leżeć w indywidualnych predyspozycjach chorujących – w obliczu stresu i napięcia, gdy nie mają już oni wsparcia w postaci leków i psychoterapii, stają się podatni na kolejne rzuty depresji. Dowodów na to jednak wciąż brakuje.

Istnieją za to pewne znane już lekarzom czynniki ryzyka – znając danego pacjenta można z pewnym prawdopodobieństwem oszacować, czy depresja pojawi się u niego ponownie. Może tak się stać, jeżeli:

  • objawy depresji ustąpiły stosunkowo niedawno

Ryzyko nawrotów choroby spada dopiero po około roku od ustąpienia jej objawów. Dla przykładu aż 1 na 4 chorych zauważy u siebie symptomy depresji w ciągu trzech miesięcy po ich uprzednim ustąpieniu.

  • depresja nie została w pełni wyleczona

Czasem bywa niestety tak, że u chorego bardzo trudno jest zlikwidować wszystkie symptomy depresji – np. poprawia się apetyt i jakość snu, ale samoocena wzrasta tylko nieznacznie. Jeśli więc doszło do takiego niepełnego wyleczenia, ryzyko kolejnego rzutu choroby rośnie.

  • chory miał już za sobą nawroty depresji

Największe szanse na całkowite pokonanie depresji i życie bez jej powrotów mają ci, którzy przeszli w życiu tylko jeden epizod depresyjny. Specjaliści szacują, że u osoby, która miała już jeden nawrót, ryzyko kolejnego wzrasta pięciokrotnie, dwa nawroty to wzrost dziesięciokrotny.

  • przewlekły stres i napięcie

Jeśli porównamy sytuację kobiety prowadzącej firmę, chorej na nowotwór i zarazem opiekującej się rodzicem chorym na Alzheimera z sytuacją innej – przebywającej na zwolnieniu chorobowym i otoczonej troską całej rodziny, to z pewną śmiałością można przypuszczać, że poziom stresu u tej pierwszej będzie o wiele wyższy. I to właśnie ona, z uwagi na skomplikowaną sytuację życiową, będzie o wiele bardziej narażona na kolejny rzut depresji.

  • pacjent jest starszy

Zasada jest dość prosta – im starszy jest pacjent lub pacjentka, tym gorsze są rokowania pod względem nawrotów choroby. Z doświadczeń psychiatrów wynika, że osoby bardzo młode – nastoletnie lub dopiero wchodzące w dorosłość, często doświadczają tylko jednego epizodu depresji. Zwłaszcza jeśli szybko trafią na dobrego specjalistę.

Poza tym oczywiście w grę wchodzą choroby oraz zaburzenia somatyczne i psychiczne. Nowotwory, nadwaga, nadciśnienie czy równolegle z depresją występujące nerwice zwiększają prawdopodobieństwo, że pacjent wkrótce po wyleczeniu znowu zacznie czuć się źle.

Czy można zapobiec nawrotom depresji?

Stworzenie sposobu na zapobieganie nawrotom depresji będzie jednym z większych wyzwań psychiatrii i psychologii XXI wieku – póki co, takiego sposobu po prostu nie znamy. Wiadomo natomiast, że można nieco zmniejszyć prawdopodobieństwo wystąpienia kolejnego rzutu. Ryzyko spada, jeżeli:

  • terapia lekami jest kontynuowana przez rok po ustąpieniu objawów

Najnowsze badania wskazują, że odstawianie antydepresantów (nawet stopniowe) tuż po wycofaniu się objawów nie jest korzystne dla pacjentów. W przypadku takiego schematu postępowanie gwałtownie rośnie ryzyko nawrotu choroby. Dlatego aktualnie zaleca się zażywanie leków jeszcze przez 12 miesięcy po ustąpieniu depresji.

  • pacjent lub pacjentka kontynuuje psychoterapię

Jeśli pacjent lub pacjentka czuje się dobrze, można zredukować ilość spotkań z psychologiem, natomiast nie zaleca się zupełnej rezygnacji z terapii, a na pewno nie należy robić tego wkrótce po ustąpieniu objawów depresji.

  • pacjent/pacjentka poddaje się terapii feedback EEG

To nowoczesne połączenie fizjo- i neuroterapii, skutkujące wytwarzaniem się w mózgu odpowiednich skojarzeń dotyczących między innymi prawidłowych reakcji na różne, w tym stresujące doświadczenia życiowe.

Nawroty depresji – objawy, które musisz znać

Nawrót depresji może przydarzyć się każdemu – nawet osobom, które mają naprawdę świetnie rokowania. Warto o tym pamiętać i zachować czujność. Im szybciej dostrzeżemy własne zmęczenie, spadek samooceny, smutek, irytację czy kłopoty ze snem, i im szybciej poinformujemy o tym swojego lekarza, tym większe mamy szanse na szybkie pokonanie kolejnego rzutu choroby.

Dodaj komentarz