Transplantologia cz.III

IV. PRZESZCZEPIANIE NEREK

Przeszczepianie nerek to taka dziedzina transplantologii klinicznej, którą zajmuje się najwięcej ośrodków w Polsce a znajdujące się w rankingu czołowe ośrodki tj. Bydgoszcz, Gdańsk, Poznań, Szczecin czy Wrocław mają doskonale zorganizowany system koordynacji transplantacji. Powinniśmy jednak pamiętać o zwiększaniu aktywności zespołów transplantacyjnych ale również na przeznaczane nakłady finansowe przez płatnika (NFZ), na które nie mamy wpływu. Pocieszający jest jednak fakt, iż długoterminowe wyniki mówią o lepszej przeżywalności i wyższej jakości życia za mniejsze pieniądze niż przy wykorzystaniu innych metod leczenia nerkozastępczego (hemodializa, dializa otrzewnowa). Kwalifikacja do transplantacji powinna być bardzo przemyślana i poprzedzona licznymi badaniami, by operacja i stosowane leczenie immunosupresyjne nie spowodowało powikłań lub śmierci chorego.

Większość pacjentów zgłaszanych do transplantacji nerki to chorzy leczeni dializami, jednak nie wszyscy mogą zostać przeszczepieni. Pacjenci z licznymi obciążeniami medycznymi nie powinni być narażani na dodatkowe ryzyko i obciążenia, gdyż podstawowa zasada transplantacji mówi o wydłużeniu życia i poprawie jego jakości.

Równie ważne dla rozwoju transplantologii klinicznej jest jednoczesna transplantacja nerki i trzustki, zarezerwowana dla pacjentów z nefropatią cukrzycową w przebiegu cukrzycy typu 1. Liczba tych pacjentów nie jest duża, jednak prognozy są bardzo optymistyczne.

Kwalifikacja do przeszczepienia nerki i trzustki jest bardzo wnikliwa. Pacjenci chorujący na przewlekłą niewydolność nerek oraz cukrzycę są bardziej narażeni na powikłania związane z zażywaniem leków i powikłania chirurgiczne. Przed zabiegiem należy zatem sprawdzić dokładnie układ krążenia oraz stan naczyń biodrowych i naczyń kończyn dolnych. Zmniejsza to ryzyko późniejszych powikłań takich jak komplikacje chirurgiczne z wszczepieniem narządów czy niedokrwienie kończyn dolnych.

W ostatnich latach wprowadzono w życie program przeszczepiania wyprzedzającego (pre-emptive transplantation), pionierskiego osiągnięcia w Polsce i efektem tych działań było dokonanie do 2009 roku 44 przeszczepienia wyprzedzające.

Kolejnym bardzo ciekawym projektem jest Narodowy Program Rozwoju Medycyny Transplantacyjnej - program realizowany ze środków finansowych będących w dyspozycji Ministra Zdrowia w ramach Programu Wieloletniego na lata 2011-2012. Jednym z zadań priorytetowych tego programu jest wzrost stosowania procedury przeszczepiania nerek, w tym przeszczepiania nerek pobranych od dawców żywych i opiera się na prowadzeniu akcji informacyjnych skierowanych bezpośrednio do chorych i ich rodzin.

Warte zapamiętania informacje dotyczą ilości przeszczepień. W 2009 roku przeszczepiono 104 065 narządów unaczynionych na świecie, w tym 71 418 nerek i 21 027 wątrób. Wśród przeszczepionych narządów 46% nerek i 16% fragmentów wątroby pochodziło od żywych dawców (źródło: Narodowy Rozwój Medycyny Transplantacyjnej).

Ośrodki przeszczepiające nerki to: Białystok, Bydgoszcz, Gdańsk, Katowice, Kraków, Lublin, Łódź, Olsztyn, Poznań, Szczecin, Warszawa, Poznań.

W przypadku osób chorych na nerki istnieje możliwość leczenia nerkozastępczego. Dzięki sztucznej nerce można latami czekać na dawcę, jednak osoba leczona w ten sposób musi podporządkować swoje życie dializom. Jest to zabieg trwający średnio od czterech nawet do sześciu godzin, wykonywany dwa, trzy razy w tygodniu , wielu pacjentów musi dojeżdżać do stacji dializ z odległych miejscowości. Długoletnie stosowanie tego typu leczenia nie pozostaje również bez skutków ubocznych dla organizmu. Tak więc przeszczep nerki to szansa na powrót do normalnego życia dla biorcy, ale również miejsce do dializy dla kolejnego chorego ...

Statystyka przeszczepiania narządów od zmarłych dawców w miesiącach:

 

NERKA

NERKA + TRZUSTKA *

WĄTROBA

SERCE

PŁUCO

RAZEM

Styczeń

82

3

21

6

-

112

Luty

77

5

27

8

-

117

Marzec

79

7

24

7

4

121

Kwiecień

103

-

25

3

1

132

Maj

102

6

24

6

-

138

Czerwiec

90

5

27

6

1

129

Lipiec

87

4

27

2

4

124

Sierpień

104

4

34

7

2

151

Wrzesień

103

6

32

15

2

158

Październik

102

 

30

9

 

141

Listopad

85

1

26

4

1

117

Grudzień

80

2

17

6

1

106

RAZEM

1094

43

314

79

16

1546

*-łącznie przeszczepianie nerki-trzustki, trzustki, wysp trzustkowych

Źródło: POLTRANSPLANT

 

Przeszczepianie narządów od żywych dawców w 2012 r.

miesiąc

liczba przeszczepień nerki od żywych dawców

liczba przeszczepień fragmentów wątroby od żywych dawców

styczeń

3

1

luty

4

4

marzec

11

2

kwiecień

5

1

maj

3

0

czerwiec

6

1

lipiec

0

0

sierpień

3

1

wrzesień

4

2

październik

6

1

listopad

3

1

grudzień

3

0

RAZEM

51

14

Źródło: POLTRANSPLANT

Dodaj komentarz