Mechanizmy działania probiotyków są wciąż poznawane. Powszechnie uważa się, że wytwarzają one substancje przeciwdrobnoustrojowe, takie jak kwasy organiczne (mlekowy, octowy, pyroglutaminowy), amoniak, nadtlenek wodoru i związki bakteriocynopodobne. Współzawodniczą one z innymi drobnoustrojami, co ważne także chorobotwórczymi, o receptory na nabłonku i o substancje odżywcze, modyfikują toksyny i receptory dla toksyn oraz wywierają wpływ immunomodulujący.

Pojawiają się także doniesienia, że niektóre probiotyki mogą pobudzać komórki nabłonka do zwiększonej produkcji śluzu i co się z tym wiąże, uszczelniania istotnej bariery ochronnej - śluzówki. Trwają badania nad wpływem tych bakterii na apoptozę, czyli zaprogramowaną śmierć komórek zarówno układu odpornościowego jak i epidermalnych. Kolejnym polem badawczym mogą być badania nad wysyłanymi przez bakterie probiotyczne sygnałami hamującymi uwalnianie lub modyfikującymi mechanizmy zjadliwości bakterii.

Z dotychczasowych badań laboratoryjnych i klinicznych oraz z wyżej opisanych wytycznych WHO/FAO wynika jasno, że każdy szczep probiotczny ma swoją unikalną charakterystykę. Dlatego przed rozpoczęciem stosowania każdego probiotyku wymagane są indywidualne badania nad jego właściwościami, a także przeprowadzenie kontrolowanych prób klinicznych.

Szczepy wchodzące w skład preparatów probiotycznych dedykowanych zdrowiu układu moczowo-płciowego powinny spełniać następujące warunki:

Antagonizm bakterii z rodzaju Lactobacillus wobec innych drobnoustrojów w drogach moczowo-płciowych kobiety

Działanie hamujące w stosunku do bakterii chorobotwórczych wybranych szczepów Lactobacillus, jest znane z badań podstawowych i związane jest z:

 

Naturalna podróż
 
Wybrane bakterie Lactobacillus podawane doustnie docierają do pochwy z odbytu. Odbyt jest także miejscem skąd do pochwy i dróg moczowych docierają bakterie chorobotwórcze, bardzo często niezależnie od stosowanych metod higienicznych.

Odległość między odbytem a wejściem do pochwy, to zaledwie ok. 4 cm ( patrz rysunek poniżej ). Dla bakterii jest to jednak odległość, którą pokonują ze trudu, wykorzystując w swojej wędrówce skórę, a my sami pomagamy im tam dotrzeć stosując codzienne zabiegi higieniczne, przenosząc je na bieliźnie etc.

Dotychczas nie wyjaśniono dlaczego nie wszystkie szczepy pałeczek kwasu mlekowego mają zdolność kolonizowania pochwy.