Badanie stężenia poszczególnych hormonów płciowych u kobiet są niezwykle cenną metodą diagnostyczną. Badania hormonalne u kobiet wykonuje się w diagnostyce różnego rodzaju zaburzeń, między innymi zaburzeń miesiączkowania, w diagnostyce niepłodności, w okresie premenopauzalnym oraz przy innych zaburzeniach hormonalnych.
Badanie hormonalne polega na pobraniu i zbadaniu próbki krwi. Najczęściej badane hormony to:
- FSH
- LH
- Prolaktyna
- Estradiol
- Progesteron
- DHEA (dehydroepiandrostendion )
- Testosteron
- T3
- T4
Poziom stężenia FSH i LH (tzw. gonadotropiny) powinno się oznaczać w zaburzeniach miesiączkowania, kłopotach w zajściu w ciążę oraz w okresie premenopauzalnym.
Badanie stężenia prolaktyny przeprowadza się w czasie zaburzeń miesiączkowania, zdiagnozowanych gruczolaków przysadki lub podejrzenia niepłodności.
Estradiol można oznaczać dwa razy w ciągu cyklu. W diagnostyce niewydolności podwzgórzowo-przysadkowej i niewydolności jajników można wykonać oznaczenie estradiolu łącznie z FSH i LH. Estradiol oznaczamy również jeżeli monitorujemy owulację.
Stężenie progesteronu bada się dla potwierdzenia, czy doszło do owulacji oraz do oceny czynności ciałka żółtego powstałego po owulacji.
Androgeny oznacza się w tzw. zespole hiperandrogenizacji. Należy wówczas oznaczyć poziom testosteronu i dehydroepiandrosteron.
T4- tyroksyna, to główny hormon tarczycy.
T3 - trójjodotyronina, jest produkowana w niewielkiej ilości przez tarczycę, jednak większość pochodzi z przekształcenia z T4.
Niedobór hormonów tarczycy w dużym stopniu zmniejsza płodność. W łagodnej niedoczynności tarczycy istnieje możliwość zajścia w ciążę, jednak wiąże się to z ryzykiem poronienia i porodu przedwczesnego. Ponadto niedobór hormonów tarczycy u matki może mieć niekorzystny wpływ na rozwój centralnego układu nerwowego dziecka.
Nadmiar hormonów tarczycy może sprawić, że estrogeny będą działać w organizmie mniej efektywnie (np. na endometrium). Nadczynność może prowadzić również do komplikacji w ciąży (nadciśnienie, zmiany w układzie krwionośnym).
| |
FSH |
LH |
Estradiol |
Progesteron |
Prolaktyna |
| Dzień cyklu miesiączkowego |
3-5 |
3-5 |
3-5
lub
12-14 |
21 |
21 |
| |
DHEA |
Testosteron |
T3 |
T4 |
| Dzień cyklu miesiączkowego |
Niezależnie od fazy cyklu |
Niezależnie od fazy cyklu |
Niezależnie od fazy cyklu |
Niezależnie od fazy cyklu |